Malum, İstanbul’da 23 Nisan 2025’te 6.2 lik bir deprem oldu. Kumburgaz’da olduğu belirtildi.
Aşağıdaki konulardan anladığım depremin büyüklüğü temel unsur olmakla birlikte binamızdaki şiddeti ne olacak sorusu önem kazanıyor?
Deprem 7 büyüklüğünde olunca, zemine bağlı etkiler nedeniyle bina sanki tam bulunduğu yerde 9 büyüklüğünde ve doğrudan etkilendiği varsayımında 9 şiddetinde etkileniyor olabilir gibi görünüyor.
Bu konudaki chatgbt ile hazırlanan bazı notlarım:
Soru-1) Yan atılımlı fay ve buna benzer atılım türleri nelerdir?
Harika bir soru!
Şimdi detaylıca anlatayım:
Fay Tipleri ve Atılım (Hareket) Türleri:
Yan Atılımlı Fay (Strike-Slip Fault): Levhalar birbirine paralel şekilde yatay olarak hareket eder. Sağ yanal veya sol yanal olabilir: Sağ Yanal (Örn: Kuzey Anadolu Fayı): Karşı taraf sağa kayar gibi görünür. Sol Yanal: Karşı taraf sola kayar gibi görünür. Genellikle depremleri güçlü olur.
Normal Fay (Açılmalı Fay – Normal Fault): Yer kabuğu gerilme kuvveti altında ikiye ayrılır. Bir blok aşağı doğru kayar. Genelde genişleme (diverjans) bölgelerinde görülür. (Örneğin: Büyük Rift Vadisi, Afrika)
Ters Fay (Bindirme Fayı – Reverse/Thrust Fault): Yer kabuğu sıkışma kuvveti altındadır. Bir blok diğerinin üstüne doğru kayar. Çok büyük depremler yaratabilir. (Örneğin: Himalaya Dağları’nın oluşumu)
Oblik Fay (Oblique Slip Fault): Hareket hem yatay (yan atılım) hem de düşey (normal/ters atılım) bileşenli olur. Yani hem kayar hem yükselir/alçalır. Karmaşık fay sistemlerinde görülür.
asKeops 